" Ngô này của ông chủ cho vay tiền đấy, tao không bán cho mày đâu. Giá cao hơn tao cũng không thể bán được. Nếu muốn mua, mày phải đầu tư tiền cho tao, để tao trả hết nợ nó, nó mới cho bán. Tao bán hết ngô cho nó trừ nợ, đói thì tao lại vay nó mà... ". Cầm Văn thiềng, bản ý Lường, xã Chiềng Lương, huyện Mai Sơn trả lời khi tôi hỏi mua ngô
* Hiện tại, người dân bản Cha làm thuê cho các ông chủ theo nhiều hình thức, tính ra, trước đây làm ngô trên ruộng của mình dù người ta đầu tư vật tư giá cao, mua ngô thấp cũng được 70 - 80 ngàn đồng/ngày công, nay chỉ được có 20 ngàn đồng lúc thời vụ. Ông Móm giải thích: " Việc đầy tư cho dân, rồi cho dân vay tiền tính lãi nặng là việc dân và các ông chủ làm với nhau. Khi có chuyện xảy ra, chúng tôi mới biết. Nhưng gọi trưởng bản lên hỏi thì trưởng bản nói không biết, đấy là việc của hai bên với nhau, trưởng bản không liên quan. Dân vay, nợ nối tiếp nợ. Dana cho họ đấu thầu 6 - 7 năm, 10 năm…